bebek-asi

Bebekler bazı hastalıklara karşı koruma ile doğarlar çünkü doğumdan önce annelerinden kendilerine antikorlar (vücut tarafından hastalıklarla savaşmak için üretilen proteinler) geçer. Emzirilen bebekler anne sütünde daha fazla antikor almaya devam eder. Ancak her iki durumda da koruma geçicidir. Bağışıklama (aşılama) bazı hastalıklara karşı bağışıklık yaratmanın bir yoludur. Aşı temel anlamda vücutta zararsız bir şekilde hastalığı taklit ederek yani o hastalığa neden olan mikrobun bir parçasını, ölü halini ya da ürettiği bir ürünü vücuda vererek bağışıklık sistemini hastalığa karşı aktif hale getirir ve mikrop vücuda girdiği zaman vücudun mikroplarla savaşır hale gelmesini sağlar. Aşıların çoğunluğunu şüphesiz ki bulaşıcı hastalıklar oluşturuyor. Bunların arasında bazıları var ki çok ciddi salgınlar, bebek ölümleri ve sakatlıklar ile sonuçlanabiliyor. Bugün tüm dünya genelinde her ülkede farklı sayı ve programlarla yürütülen çocuklarımızı bu ağır hasarlı bulaşıcı hastalıklardan korumak için onlarca aşı  programı uygulanıyor. Yıllardır süregelen bu aşılama programları sayesinde artık dünya genelinde silmeyi başardığımız çiçek hastalığı gibi hastalıklar var. Henüz kesinleşmemekle birlikte covid-19’un çocuklarda çok bulaşıcı olmaması ve mortalitesinin çok düşük olma sebebinin çocukluk çağında yapılan aşılar sayesinde yüksek antikor üretme kabiliyetinden kaynaklı olduğu düşünülmektedir. Buyurun biraz daha detaylı olarak T.C. Sağlık Bakanlığı Çocukluk Dönemi Aşı Takviminde yer alan aşıları inceleyelim.

Hepatit B

asi-hetetıt-b

Hepatit B, birkaç hafta süren hafif hastalığa neden olabilen veya ciddi yaşam boyu süren bir hastalığa yol açabilen bir karaciğer hastalığıdır. Hepatit B aşısı aynı zamanda ilk “anti-kanser” aşısı olarak da bilinir, çünkü dünya çapında karaciğer kanserinin önde gelen nedeni olan hepatit B’yi önler. Doğumda annede hepatit B varsa, bebeği enfekte olabilir veya vücut sıvılarından bulaşabilir. Bu nedenle doğumda, 1. ayda ve 6. ayda olmak üzere üç doz hepatit B aşısı yapılarak yaşam boyu bağışıklık kazanılır.

BCG

asi-saglık

BCG tüberküloz (TB) hastalığı için bir aşıdır. TB, akciğerleri ve bazen vücudun kemikler, eklemler ve böbrekler gibi diğer bölgelerini etkileyen ciddi bir enfeksiyondur. Ayrıca menenjite neden olabilir. Aşı, çocuklarda TB menenjit gibi en şiddetli TB formlarına karşı% 70 ila 80 etkilidir. BCG aşısı, 1 yaşına kadar olan bebekler için önerilir. Aşı takviminde doğumdan sonra 2. ayın sonunda yapılmaktadır. Bağışıklığı güçlendirerek, <5 yaş ölümlerde azalma sağlar. Ayrıca Covid-19 ile ilgili yapılan çalışmalarda yetişkinler arasında yapılan çalışmaların BCG aşısı verilenlerde solunum yolu enfeksiyonu insidansının daha düşük olduğunu belirtilmektedir.

DaBT-İPA-Hib

dıfterı-tetanoz-asi

DaBT-İPA-Hib aşısı 5 hastalığa karşı koruma sağlayan 5’li karma bir aşıdır. Bunlar: Difteri , tetanos, boğmaca (boğmaca), çocuk felci, haemophilus influenzae tip b’dir. Aşı, Health Canada tarafından onaylanmıştır ve çocuğunuzun rutin aşılarının bir parçası olarak ücretsiz olarak sunulmaktadır. Difteri ve boğmacanın bulaşıcılığı yüksektir. Tek bir vaka ile salgınlara neden olan difteri ve boğmacadan korur. Tek bir çocuk felci vakası bile salgınlara neden olabilir ve öldürücü olan tetanoz hastalığından korur. Aşı su ve besin kaynaklı salgınları önler.  Bu aşı 2. 4. 6. ayların sonunda ve 18. ayın sonunda pekiştirme dozu olarak uygulanır.

KPA

pnomokok-asi

 Konjuge Pnömokok Aşısını doktorlar 2, 4, 6 ve 12 aylık çocuklara 4 doz olarak verir. Bu aşıya ihtiyaç duyan yetişkinlere sadece tek bir doz verilir. Aşı, çocuklarda ve yetişkinlerde en sık görülen ciddi enfeksiyonlara neden olan 13 tip pnömokok bakterisine karşı korunmaya yardımcı olur. Pnömoni, sepsis, menenjitten ve bunlara bağlı sakatlık ve ölümden korur. Orta kulak iltihabı sayısını azaltarak işitme kaybını önler. Ayrıca toplumda salgınları önler.

KKK

kızamik-kizamikcik-kabakulak

Kızamık Kızamıkçık Kabakulak aşısı diğer çocukluk aşılarından daha geç yapılır, çünkü anneden bebeğe geçen antikorlar hastalıktan biraz koruma sağlayabilir ve KKK aşısını yaklaşık 1 yaşına kadar daha az etkili hale getirebilir. Bu nedenle KKK aşısı 12. ayın sonunda bir doz ve ilköğretim 1. sınıf öğrencilerine pekiştirme dozu olarak toplamda iki doz halinde verilir. Bu aşı kzamığa bağlı ishalden, zatürreden ölümleri önler. Beyin iltihabı ve SSPE’den korur. Kızamıkçığa bağlı anne karnındaki bebeklerde sakatlığı önler. Kabakulağın neden olduğu; beyin ve beyin zarı iltihabını ve testis iltihabına bağlı kısırlığı önler. Ayrıca bu üç hastalıkdan dolayı toplumda oluşabilecek salgını da önlemektedir.

DaBT-İPA

igne-asi

Dörtlü karma aşı (Difteri-Boğmaca-Tetanoz- Çocuk Felci)’dır. Daha önce belirtmiş olduğumuz DaBT-İPA-Hib aşısından farkı içerisinde haemophilus influenzae tip b olmamasıdır. Bu aşı o aşının devamı olmakla birlikte ilköğretim birinci sınıflara pekiştirme dozu  olarak uygulanmaktadır.

OPA

asi-cocuk

Oral Polio Aşısı diğer adıyla çocuk felci aşısıdır.  Çocuk felci, sakat ve potansiyel olarak ölümcül bir hastalıktır. Poliovirüs neden olur. Virüs kişiden kişiye yayılır ve enfekte olmuş bir kişinin beynini ve omuriliğini istila edebilir ve felce neden olur. Tek bir çocuk felci vakası bile salgınlara neden olabilir. Su ve besin kaynaklı salgınları önler. Bu aşı 6. ay sonunda ve 18. ayın sonunda iki defa yapılır.

TD

igne-asi

Tetanoz, Difteri aşısıdır. Tetanoz vücuda kesikler veya yaralar yoluyla girer ve  kasların ağrılı sertleşmesine neden olur. Tetanoz, ağzını açamama, yutma ve nefes almada zorluk veya ölüm gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. Difteri ise insandan insana yayılır. Nefes almada zorluk, kalp yetmezliği, felç veya ölüme neden olabilir. İlköğetim birinci sınıflara hatırlatıcı doz olarak uygulanır.

Hepatit A

asi-cocuk

Hepatit A , hepatit A virüsünün (HAV) neden olduğu, aşı ile önlenebilir, bulaşıcı bir karaciğer hastalığıdır. Genellikle fekal-oral yoldan veya kontamine yiyecek veya su tüketimi yoluyla kişiden kişiye bulaşır. Bu aşı akut hepatit ve öldürücü karaciğer yetmezliğinden korur. 24. Ayın sonunda ve ilköğretim birinci sınıfta iki defa aşılanır.

Su Çiceği

hemsire-asi-cocuk

Suçiçeği, suçiçeği-zoster virüsünün (VZV) neden olduğu oldukça bulaşıcı bir hastalıktır. Kaşıntılı, kabarcık benzeri bir döküntüye neden olabilir. Suçiçeği aşısının iki dozu, su çiçeği önlenmesinde% 90’dan fazla etkilidir. Aşı olduğunuzda kendinizi ve ailenizdeki ve toplumunuzdaki diğer kişileri korursunuz. Bu koruma, bağışıklık sistemi zayıflamış olanlar veya hamile kadınlar gibi aşılanamayan insanlar için özellikle önemlidir. Sağlık bakanlığının aşı takviminde 18. Ayın sonunda aşı yaptırılmaktadır.

SONUÇ

saglik-aile

Aşı Endişeleri Bazı ebeveynler çocuklarına aşı yaptırmakta tereddüt edebilirler. Çocuğun ciddi bir reaksiyon gösterebileceği veya aşının önlediği hastalığa yakalanabileceği konusunda soruları veya endişeleri var. Ancak aşıların bileşenleri zayıf veya ölüdür. Bazı durumlarda, mikropun sadece bir kısmı kullanılır. Yani ciddi hastalıklara neden olma ihtimalleri düşüktür. Bazı aşılar, verildiği yerde ağrı veya ateş gibi hafif reaksiyonlara neden olabilir. Ancak ciddi reaksiyonlar nadirdir. Aşılama riskleri, önlemek istedikleri hastalıkların sağlık risklerine kıyasla çok küçüktür. Aşılar bulaşıcı hastalıklara karşı en iyi korunma yollarından biridir. Ayrıca bu aşıların neredeyse tamamı salgın olan hastalıklara karşı üretilmiştir. Günümüzde bir salgın hastalığın insan hayatını ne kadar etkilediğinin en bariz örneğini yaşamaktayız (Covid-19). Lütfen duyarlı olalım.

Çocuklarımız bizim geleceğimiz…